Η ΕΠΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΚΑΤΑΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΣΤΡΑΤΟΠΕΔΟΥ ΚΑΤΑΔΡΟΜΩΝ ΤΩΝ ΤΟΥΡΚΩΝ ΣΤΟ ΥΨΩΜΑ ΚΟΤΖΑ ΚΑΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΕΡΥΝΕΙΑ
Σάββατο 20 Ιουλίου 1974. Έχουν περάσει πάνω από δώδεκα ώρες από την έναρξη των τουρκικών επιχειρήσεων για κατάληψη της Κύπρου. Οι καταδρομείς ακατάπαυστα μάχονται σε όλα τα μέτωπα. Η μια επιχείρηση διαδέχεται την άλλη.
Ώρα 18:30. Ο 11ος Λόχος Κρούσεως με τον Υπολοχαγό Αθανάσιο Γαληνό, ο 12ος Λόχος Κρούσεως με τον Υπολοχαγό Παναγιώτη Καραχάλιο και ο 13ος Λόχος Κρούσεως με τον Υπολοχαγό Ηλία Γλεντζέ της 31 Μοίρας Καταδρομών μόλις έχουν ολοκληρώσει την τοπογραφική ενημέρωση σε πρόχειρες αμμοδόχους στο ύψωμα της Αετοφωλιάς. Μια νέα επιχείρηση μας περιμένει: Η κατάληψη του στρατοπέδου Καταδρομών των Τούρκων στο ύψωμα Κοτζά Καγιά, το οποίο εντωμεταξύ έχει ενισχυθεί από σημαντικές δυνάμεις αλεξιπτωτιστών που πάτησαν το πρωί τα άγια χώματα της Κύπρου.
Το σούρουπο, πραγματοποιείται η εκκίνηση του 13ου Λόχου Κρούσεως, μετά τον επιβεβλημένο έλεγχο ατομικής παραλλαγής. Ανιχνευτής ο επιστήθιος κι αδελφικός φίλος Ανθυπολοχαγός Ευτύχιος Λοΐζου. Προσκύνημα και στάση στο εικόνισμα του Προφήτη Ηλία, που βρήκαμε στο μονοπατάκι. Ο Υπολοχαγός Ηλίας Γλεντζές, διοικητής του Λόχου, θυμάται πως είναι η ονομαστική γιορτή του. Βράδυ, ώρα 21:00 εκτελείται η διείσδυση στα μετόπισθεν του εχθρού από το σημαδιακό ανάχωμα πλησίον της τουρκικής σκοπιάς.
Ο 13ος Λόχος Κρούσεως διασχίζει τη χαράδρα. Παντελώς ανορθόδοξο και άκρως επικίνδυνο. Όμως μόνο από εκεί δεν θα μας περίμενε ο εχθρός. Εισερχόμαστε στο δάσος της Αγύρτας. Αποφυγή των τουρκικών περιπόλων που ούτε καν διανοούνται πως κινούμαστε σ’ απόσταση αναπνοής από αυτές. Παράλληλα προς τον ίδιο αντικειμενικό σκοπό κινούνται οι 11ος και 12ος Λόχοι Κρούσεως. Το έδαφος τραχύ κι απροσπέλαστο. Κινούμαστε αναρριχώμενοι. Τα κιβώτια πυρομαχικών αλλάζουν συνεχώς χέρια. Ανάβαση με πόδια και χέρια. Φωτιές παντού. Με πυρά προσβάλλει έως και την ώρα 22:00 το ύψωμα για σύγχυση του εχθρού, ο Λοχαγός διοικητής του ΛΥΠ/ΔΜ της Μοίρας μας, Ελευθέριος Σταμάτης.
Αριστερά προβάλλει στοιχειωμένο το κάστρο του Άγιου Ιλαρίωνα. Μέσα στους καπνούς. Θεέ μου σ’ ευχαριστούμε που μας αξίωσες να φτάσουμε εδώ. Ψύχωση είχε γίνει ο Άγιος Ιλαρίωνας για όλους τους καταδρομείς όλα εκείνα τα χρόνια. Στους στρατιωτικούς αγώνες των Μονάδων Καταδρομών η επωδός για κάθε Μοίρα ήταν το ανταγωνιστικό σύνθημα ‘‘ …στον Άγιο Ιλαρίωνα εμείς θα βγούμε πρώτοι…’’
Ώρα 22:45. Άφιξη στο περιτοίχισμα του εχθρικού στρατοπέδου. Η ομάδα των 22 ανδρών διασταυρώνει με τη σειρά το λευκό, από ασβεστολιθικό κονίαμα μονοπάτι. Όλοι λαμβάνουν θέση μάχης. Μόνο ο γρύλος διακόπτει την ηρεμία της νύκτας. Μια κουκουβάγια φτερουγίζει δυνατά. Μένουμε όλοι κάτω και σχεδόν δεν αναπνέουμε. Την ίδια ώρα ο 11ος Λόχος Κρούσεως με Διοικητή τον Υπολοχαγό Αθανάσιο Γαληνό καταλαμβάνει θέση, έτοιμος για την καθήλωση των πολυβολείων του ανατολικού τομέα.
Ο 12ος Λόχος με διοικητή τον Υπολοχαγό Παναγιώτη Καραχάλιο αναλαμβάνει την ευθύνη του βόρειου τομέα. Μια απέραντη ησυχία βασιλεύει. Η ηρεμία της νύκτας παρακάθεται στο θρόνο της. Οι καταδρομείς δεν αισθάνονται τίποτα πια. Περιμένουν αγωνιωδώς το σύνθημα για την κρούση. Ο χρόνος άπειρος. Είναι η ώρα μηδέν.
Ο Ηλίας Γλεντζές δρασκελίζει το πέτρινο τείχος και πέφτει επάνω στο σκοπό. Τον γαζώνει ακαριαία. Ο γράφων κινείται αμέσως προς τον πρώτο θάλαμο. Άμεση κινητοποίηση και των άλλων ανδρών. Εισβολή σ’ όλους τους θαλάμους του στρατοπέδου. Το προσωπικό, κυρίως Τούρκοι αλεξιπτωτιστές είναι κατάχαμα οκλαδόν. Ανυποψίαστοι αναπαύονται. Φανοί θυέλλης στις γωνίες. Καμία αντίδραση. Ο αιφνιδιασμός απόλυτα επιτυχής.
Ταυτόχρονα, καταλαμβάνονται και εκκαθαρίζονται εκ των έσω τα πολυβολεία από τους 11ο και 12ο Λόχους Κρούσεως. Η μάχη κρίθηκε. Μια πράσινη φωτοβολίδα από τον Ηλία Γλεντζέ σήμανε την επίτευξη του στόχου. Αποστολή εξετελέσθη. Ώρα 23:15. Έλεγχος του χώρου και των πολεμικών εφοδίων. Τοποθέτηση εχθρικών πολυβόλων σε κατάλληλες θέσεις και λήψη θέσεων μάχης για αντιμετώπιση ενδεχόμενων αντεπιθέσεων.
Είναι μεσάνυκτα. Ο Διοικητής του 13ου Λόχου Κρούσεως, με 2 πολυβολητές (ο Παναγιώτης Παναγιώτου από το Άρσος και ο Ιωάννης Προκοπίου από το Μάμμαρι), το ΔΕΑ Χρίστο Θεοδούλου και το Λοχία Ιωάννη Στεφάνου σπεύδει να ενισχύσει την προσπάθεια της 32 Μοίρας Καταδρομών προς την Άσπρη Μούτη από τα πλάγια, με καλυπτικά πυρά.
Σε λίγο αρχίζει το αναμενόμενο. Στους πρόποδες, Τούρκοι ετοιμάζονται για ανακατάληψη του υψώματος με γιουρούσι. Ανάβουν φωτιές και αρχίζουν με την καθοδήγηση των ηγητόρων τους αλαλαγμούς. Κατευθύνονται προς εμάς. Μας θεωρούν εύκολη λεία.
Η μάχη είναι σκληρή. Οι Τούρκοι αντεπιτίθενται με μανία. Είναι μάχη κατά κυριολεξία σώμα με σώμα. Οι σφαίρες βουίζουν δαιμονικά από πάνω και δίπλα από τα κεφάλια μας σαν σφήκες. Δεν υπάρχει σιγή ή στάση μεταξύ βολών. Ένα τούρκικο πολυβόλο Browning, 50 χιλιοστών, πολεμικό λάφυρο, τοποθετημένο υπό εμού και του Ανθυπολοχαγού Κώστα Μαλεκίδη από τον Άγιο Ιωάννη Αγρού σχεδόν στην κορυφογραμμή, τους κατακερματίζει από απόσταση τριών περίπου μέτρων. Τα επιτιθέμενα τμήματα διαλύονται. Η ίδια σκηνή επαναλαμβάνεται μέχρι το πρώτο φως.
Η ομάδα από έφεδρους καταδρομείς που εκείνη τη μέρα επιστρατεύθηκαν στη Μοίρα, εξαίρετη. Ιδιαίτερα μνημονεύω τους ανδρείους έφεδρους Ανθυπολοχαγούς Νίκο Χατζηπιέρα εκ Πραστειού Αμμοχώστου, α. Σίμο Νησιώτη από τη Νήσου και τον υποδεκανέα, οπλουργό Ανδρέα Πίττα εκ Κοκκινοτριμιθιάς.
Η ώρα έχει φθάσει 05:00 της 21 Ιουλίου. Άρχισε να ροδίζει η αυγή. Γνωστοποιείται πως το τάγμα πεζικού που θα έπρεπε να έλθει να παραλάβει το ύψωμα αδυνατεί να εκτελέσει την αποστολή του. Βρισκόμαστε σε εχθρικό έδαφος βαλλόμενοι από κάθε κατεύθυνση. Ακόμα και από τον Άγιο Ιλαρίωνα.
Το ύψωμα είναι διάσπαρτο με πτώματα. Κοράκια υπερίπτανται του χώρου. Γύπες διαμελίζουν και κατασπαράζουν τα ήδη διαμελισμένα πτώματα. Οι αντεπιθέσεις έχουν τερματιστεί. Περιεργαζόμαστε το χώρο του στρατοπέδου. Το Διοικητήριο με νεκρό στο γραφείο τον Τούρκο Διοικητή. Τα κρεβάτια είναι εκτός θαλάμων. Αναρτημένα δελτία θέσης με φωτογραφίες. Δίψα. Δροσίζουμε τα χείλη μας με ίχνη νερού από βαρέλι με πετρέλαιο.
Ώρα 12:00 μεσημέρι. Έκδοση νέας διαταγής. Ο 11ος Λόχος Κρούσεως να αναχαιτίσει αποβατικές δυνάμεις στον Καραβά. Οι 12ος και 13ος Λόχοι Κρούσεως να κινηθούν προς τη διάβαση Αγίου Παύλου για αντιμετώπιση τμημάτων προελαυνόντων αλεξιπτωτιστών. Ανασυγκρότηση στην Αετοφωλιά.
Διώχνουμε το Λόχο. Μένουμε πίσω με τον Υπολοχαγό Ηλία Γλεντζέ. Εκείνος παγιδεύει με ολύμπια ηρεμία το χώρο κι εγώ τον καλύπτω. Οι Τούρκοι δειλά – δειλά πλησιάζουν. Είναι σε απόσταση μερικών μέτρων. Όταν η παγίδευση του χώρου ολοκληρώνεται, διανοίγουμε με αιφνιδιαστικά πυρά τον κλοιό. Ακολουθούμε το μονοπάτι με το πεσμένο δένδρο. Εν μέσω καταιγιστικών πυρών πορευόμαστε ταχύτατα προς τα φίλια τμήματα.
Δευτέρα, ώρα 15:00. Διάβαση Αγίου Παύλου. Προσκλητήριο. Νεκρική σιγή. Μόνο το θρόισμα των φύλλων συνοδεύει τη σιωπή μας. Απών ο Χριστοφόρου Χριστόφορος, εκ Ποταμού του Κάμπου, της 74Α ΕΣΣΟ.
Ώρα 15:30 και ο ήλιος ακόμα καίει. Όλοι σε στάση προσοχής. Μάτια νυσταγμένα. Χείλη ξερά. Κορμιά κατάκοπα. Ο Ταγματάρχης Αλέξανδρος Μανιάτης, ο οποίος ανέλαβε τη διοίκηση της Μονάδας μόλις την προηγούμενη μέρα κραυγάζει: ‘‘Ηθικό;’’
Η απάντηση μία. Υπόκωφη και μακρόσυρτη: ‘‘Ακμαιότατο!’’
Σε λιγότερο από μια ώρα η 31 Μοίρα Καταδρομών αναλάμβανε τη νέα αποστολή της. Οι μάχες θα συνεχιστούν και εν καιρώ υποτιθέμενης εκεχειρίας.
Ανθυπολοχαγός (ΠΖ) Μάκης Οικονομίδης
31 Μοίρα Καταδρομών 1974
#ΚοτζάΚαγιά #Καταδρομείς #31ΜΚ #ΕισβολήΚύπρου #Κερύνεια1974 #ΗλίαςΓλεντζές #ΜάκηςΟικονομίδης #ΎψωμαΚοτζάΚαγιά #ΕλληνικήΑντίσταση #ΚαταδρομικέςΕπιχειρήσεις #Ιούλιος1974 #Ηρωισμός #ΕπιχείρησηΝίκη #ΆγιοςΙλαρίωνας #Κύπρος1974 #Αντίσταση #ΙστορικήΜνήμη #ΤουρκικήΕισβολή #ΜοίρεςΚαταδρομών #ΑθάνατοιΚαταδρομείς
Discover more from
Subscribe to get the latest posts sent to your email.